Świadoma kolposkopia 2025/2026 – część 5: Przygotowanie pacjentki do kolposkopii

REKOMENDACJE

Przygotowanie pacjentki powinno być traktowane jako integralny element świadomej kolposkopii standaryzowanej, ponieważ bezpośrednio wpływa na jakość obrazu kolposkopowego, wiarygodność oceny oraz trafność decyzji klinicznych.

Kolposkopię zaleca się wykonywać optymalnie w 5.–12. dniu cyklu miesiączkowego, po zakończeniu krwawienia miesiączkowego.

Na 24–72 godziny przed badaniem pacjentka nie powinna współżyć dopochwowo, stosować leków lub innych substancji dopochwowych, wykonywać irygacji pochwy ani używać tamponów.

W dniu badania pacjentka powinna zgłosić się z aktualną dokumentacją medyczną, obejmującą co najmniej wyniki badań przesiewowych (test HPV – preferowane testy z rozszerzonym genotypowaniem, cytologię i/lub test p16/Ki67 dual stain) oraz informacje o wcześniejszych biopsjach lub innych zabiegach szyjki macicy wraz z wynikami badań patomorfologicznych.

Przed rozpoczęciem kolposkopii lekarz powinien wyjaśnić pacjentce cel badania, jego zakres i sposób wykonania, w tym zastosowanie odczynników diagnostycznych, oraz poinformować o możliwych, zwykle krótkotrwałych dolegliwościach.

Świadoma kolposkopia wymaga partnerskiej komunikacji z pacjentką oraz zapewnienia jej zrozumienia podejmowanych działań diagnostycznych. Kontakt werbalny w trakcie wykonywania procedury stanowi skuteczną formę analgezji słownej.

Autor artykułu

lek. Maciej Mazurec

ginekolog-położnik, kolposkopista z ponad 20-letnim doświadczeniem

• Założyciel i prowadzący Centrum Zdrowia Kobiety CORFAMED we Wrocławiu • Sekretarz Wykonawczy Zarządu PTKiPSM • Członek Zarządu Sekcji Patologii Szyjki Macicy, Kolposkopii i Cytologii PTGiP (2019–2021, 2022–2025) • Master of Colposcopy PTKiPSM

Od wielu lat zajmuje się wdrażaniem w Polsce nowoczesnych strategii profilaktyki raka szyjki macicy opartych na teście HPV, z zastosowaniem cytologii na podłożu płynnym, testu p16/Ki67 oraz kolposkopii standaryzowanej.

Jest twórcą największej w Polsce bazy danych skriningu na podłożu płynnym opartego o HPV, obejmującej ponad 33 tys. badań LBC, 20 tys. testów HPV, ok. 2 tys. testów p16/Ki67 DS i blisko 1 tys. standaryzowanych kolposkopii z nowoczesną, wysokoczułą oceną histopatologiczną oraz wieloletnim follow-up.

Współautor europejskich i polskich rekomendacji oraz publikacji naukowych opartych na unikalnym materiale własnym. Od 2019 roku współtwórca i wykładowca kursów Projektu KOLPOSKOPIA 2020.